Piotr Kuczera odpowiada na pytanie o zielony Rybnik

Zachodzące zmiany klimatu mają negatywny wpływ na środowisko naturalne, ale również na obszary zurbanizowane. W związku z tym, Rybnik, tak jak i inne miasta, musi dopasować się do tempa zmian na świecie, reagując na zmiany globalne takie jak zmiany klimatu, utrata bioróżnorodności i oczekiwania społeczne.

W naszym mieście realizujemy i planujemy szereg zadań, aby przygotować się na zagrożenia wynikające ze zmian klimatycznych.

W kwestii zielonej przyszłości Rybnika:

• objęcie cennych, sędziwych drzew ochroną pomnikową – przygotowana jest aktualnie uchwała o powołaniu pięciu nowych pomników przyrody, a w wyniku marcowej akcji mieszkańcy zgłosili kilkadziesiąt nowych kandydatur do objęcia ochroną pomnikową, które już niebawem zostaną zweryfikowane;
• objęcie ochroną prawną miejsc szczególnie cennych przyrodniczo – rozpatrywane jest aktualnie objęcie użytkiem ekologicznym „Głębokich Dołów”;
  w przyszłości planujemy zwiększyć ilość miejsc o charakterze użytków ekologicznych bądź innych form ochrony przyrody;
• aktualnie prowadzona jest inwentaryzacja przyrodnicza użytku ekologicznego „Okrzeszyniec”, która poprzedzi planowaną rewitalizację znajdujących się na tym terenie stawów paciorkowych; najważniejszym celem tego projektu jest wzmocnienie odporności na zagrożenia związane ze zmianami klimatu w całym ekosystemie użytku; poza tym projekt przyczyni się do zachowania i odbudowy cennych ekosystemów naturalnych i pozytywnie wpłynie na ochronę bioróżnorodności biologicznej;
• potrzeba zmian w MPZP tak, aby zwiększyć powierzchnie zielone, np. w formie drzew osłonowych;
• potrzeba podjęcia współpracy z Nadleśnictwem w celu ochrony drzew
  o szczególnej wartości społecznej oraz zwiększenia przez Nadleśnictwo ilości drzew
  o szczególnej wartości biocenotycznej.

W kwestii kierunków rozwoju miasta w kontekście zachodzących zmian klimatu:

• wszystkie wyżej wymienione zadania będą ograniczały negatywne skutki zmian klimatycznych;

• likwidacja wysp ciepła z pomocą nasadzeń drzew w przestrzeni publicznej na terenach zabudowanych; wprowadzenie stref zielonych w parkach lub na terenach ogólnodostępnych z wyższą trawą i odpowiednim oznakowaniem; tworzenie nowych terenów zielonych w ramach nasadzeń zastępczych określanych w decyzjach administracyjnych z doborem odpowiednich gatunków odpornych na zmieniający się klimat; dialog i edukacja ekologiczna w zakresie zabiegów pielęgnacyjnych zieleni.

W kwestii planowania inwestycji w mieście:

• pozostawienie jak największej ilości zieleni, ale również projektowanie nowych terenów zielonych, np. w formie zielonych dachów, przystanków, łąk kwietnych, parków kieszonkowych lub innych ekorozwiązań;
• planujemy budowę kolejnych zbiorników retencyjnych magazynujących deszczówkę w celu zatrzymania i retencjonowania wód opadowych na terenach przestrzeni publicznej; wprowadzamy nawierzchnie przepuszczalne; planujemy stworzenie pierwszego w mieście ogrodu deszczowego;
• realizujemy i planujemy działania w kierunku rozwiązań uwzględniających zieleń w mieście, tak by Rybnik był miejscem bardziej przyjaznym do życia.

Ponadto, należy zwrócić również uwagę na działania polegające na walce z niską emisją pozwalającą na ochronę przed skutkami zmian klimatycznych i ograniczającą szkody środowiskowe. W naszym mieście realizujemy i planujemy szereg zadań w tym zakresie, m.in. poprzez: realizowanie programów „Ciepłe Mieszkanie” czy „Czyste Powietrze”; zmieniamy ogrzewania na niskoemisyjne – szkoły, przedszkola, domy kultury, ponad 180 budynków są już czyste – to gigantyczny progres, a działamy dalej; stopniowo wymieniamy tabor komunikacji miejskiej na zasilany alternatywnymi źródłami energii – autobusy wodorowe i elektryczne; rozpoczynamy projekt ROW 2.0 – razem z Politechniką Śląską tworzymy przedsięwzięcie, którego celem jest transformacja Rybnickiego Okręgu Węglowego w Rybnicki Okręg Wodorowy – ośrodek nowoczesnych technologii opartych o zrównoważone, efektywne źródła zielonej energii. Co ważne, Miasto Rybnik, jako inicjator i lider projektu, wspólnie z gminami partnerskimi pozyskało ponad 143 mln zł dotacji ze środków Unii Europejskiej na realizację przedsięwzięcia grantowego – jest to największy projekt grantowy jaki do tej pory realizowało nasze miasto, polegający na przyznaniu dotacji mieszkańcom gmin uczestniczącym w przedsięwzięciu, na zakup i montaż instalacji OZE wytwarzających energię cieplną i elektryczną wraz z magazynowaniem energii; równolegle z konkursem dotyczącym wsparcia grantowego OZE dla mieszkańców, rozstrzygnięty został unijny konkurs dotyczący OZE dla infrastruktury będącej własnością m.in. podmiotów publicznych, w którym Rybnik zdobył ponad 5,8 mln zł dofinansowania; ponadto rozwijamy infrastrukturę rowerową m. in. poprzez realizację centrów przesiadkowych Bike&Ride, realizację pasów i kontrapasów rowerowych w centrum miasta i przy głównych rybnickich drogach (przy ul. Rudzkiej,
ul. Raciborskiej, części ul. Żorskiej).

Należy zauważyć, że tam, gdzie mieszkańcy od lat uczestniczą w ochronie terenów zieleni, powstaje kapitał społeczny, który można wykorzystać w tworzeniu nowych rozwiązań. Jestem zatem głęboko przekonany, że realizacja tych zadań jest możliwa przy jednoczesnym zwiększaniu świadomości ekologicznej i aktywności społecznej mieszkańców.